گفتگوی گزارشگر رادیو زمانه با فرج علیپور در منزل فرج در یوسف آباد تهران در مورد کمانچه و موسیقی لری
برای شنیدن این مصاحبه از طریق سایت این رادیو روی عنوان بالا و یا روی پادکست مصاحبه فرج علیپور کلک بکید
|
ایرج رحمانپور: موسيقي لرستان از نبود رسانهاي براي معرفي خويش و از نبود نقد خلاقانه هنوز رنج ميبرد. موسيقي لرستان بايد باسواد شود داستان کمانچه و تال (۱-کمانچه)
|
|
تيري زكمانچه ربابي بجهيد از چنبر تن گذشت و در قلب رسيد کمانچه از جمله سازهای زهی کهن ایرانی است که طنین آن توانست با عبور از مرزها با کشش آرشه و کمان خود بر قلوب تمامی همسایگان دور و نزدیک ایران زمین ماندگار بماند . نام و شکل کمانچه و رباب در بین دیگر ملل با کمی تغییر به کمانچه و رباب ایرانی وفادار باقی ماند. این سازدر بین اعراب همسایه ایران کمنجه ((kamanjah و رباب (REBAB یا rababa) در شمال آفریقا ( بویژه مصر) کمانگه (kamangah) در جمهوری آذربایجان کمانچا (Kamancha ، Kamantcha یا kamança) در ترکیه قاباق کمانه یا کمان جلو (Kabak Kemane و kemenche ) در ارمنستان بنام(Kemanche ، Kemancha یا Kemantcha) در یونان (κεμεντζές) در منطقه بالکان و برخی کشورهای آسیای میانه (kementche of Laz) و بالاخره در کشورهای آسیای دور ،چین و مالزی و اندونزی به اسامی ای چون kamange, saz-e Keshmiri, joze, Gijak, Gidzhak ،ghiczak و rebab نامیده شد. |
|
کمانچه ترکی در ترکیه علاوه بر ماندگاری هنری به اسامی و اشکال مختلف توانست بعنوان نمادی فرهنگی در دست سیاستمداران مذهبی ( عکس زیر رجب طیب اردوغان نخست وزیر در حال نواختن ) و یا در برخی از میادین شهر ها نصب و در معرض دید و تبلیغ همگان قرار گیرد: |
|
کمانچه آه موسی وار می زد مغنی راه موسیقار می زد نظامی |
|
خوش كمانچه مي كشد كان تيراو در دل عشاق دارد اضطراب ربابي چشم بر بسته رباب و زخمه بر دسته كمانچه رانده آهسته مرا از خواب او فغان مولوي |
|
در مسجد و میخانه خیالت اگر آید محراب و کمانچه ز دو ابروی تو سازم حافظ |
|
ری ادامه مطلب کلک بکید |
ادامه مطلب>>>
|
|
|
ایرج رحمانپور: موسيقي لرستان از نبود رسانهاي براي معرفي خويش و از نبود نقد خلاقانه هنوز رنج ميبرد. موسيقي لرستان بايد باسواد شود |
تال(کمانچه لری)
تحقیقی ازسید رسول صدریه
قسمت دوم
مناطقي كه تال در آنها نواخته مي شود
نقش موسيقيايي ساز تال در منطقه لرستان :
موسيقي لرستان ازديرباز تاكنون تاريخ كهني را پس پشت نهاده وهمگام وهمدم سورو سوگ مردم اين ديار بوده ودراين مسير فراز و فرودهاي بسياري را تجربه نموده است. اين موسيقي كهن و باستاني استمرار خود را مديون خنياگران ونوازندگاني ميداند كه با دست و دهاني خالي و دلي پراز حسرت نگاه ها و باورداشت هاي انساني به سازو سرود و نغمه مشغولند . به اين گردانندگان ساز دراصطلاح محلي وگويش لري سازنه (Sazena )گفته مي شود.
رقص هاي لري :
ازرقص هاي مهم لرستان ميتوان ....
ری ادامه مطلب کلک بکید
ادامه مطلب>>>
|
ایرج رحمانپور: موسيقي لرستان از نبود رسانهاي براي معرفي خويش و از نبود نقد خلاقانه هنوز رنج ميبرد. موسيقي لرستان بايد باسواد شود |
تال(کمانچه لری)
تحقیقی ازسید رسول صدریه
قسمت اول
تال در زبان لري داراي معاني مختلفی مي باشد:
١ . تار (مانند تالي مي =يك تار مو)
2 . رشته (تالي بن= يك رشته نخ , تال تال = رشته رشته)
٣ . در لرستان به كمانچه تال مي گويند .
تال نوعي كمانچه است كه آن را در استان لرستان مي نوازند , اما دو ويژگي آن را از كمانچه متداول سنتي مجزا مي سازد. اولين ويژگي مربوط به كاسه اين ساز است كه برخلاف كمانچه سنتي بسته و يك تكه نيست بلكه انتهاي آن باز، شكل كاسه اش مخروط ناقص و درون كاسه و زير پوست قابل مشاهده مي باشد. به همين دليل آن را كمانچه پشت باز نيز مي گويند .
طريقه ساخت تال
طريقه اجرا بر روي ساز
نام قسمت هاي مختلف ساز به زبان لري
خرك = زير تال ميل(سيخ)= چِز(CHEZ) شيطانك = زير سيم- سيم گير
تاج- سر تاج - لانه كوك = تِلاسه (TELASEH)
براي ساختن تال با صداي دلخواه ضمن در نظر داشتن عواملي كه گفته شد سالها تجربه لازم است. در بيشترموارد نوازنده ها با ساخت ساز نيز آشنايي داشته اند .
ری ادامه مطلب کلک بکید
ادامه مطلب>>>
× طرز پخت آبگوشت لری (دوگوله دودار)
× بهارم رتی و بی تو بهارم - داریوش نظری
× رقص دوپا لری - رضا اسکینی
× گویش های لری - گویش حسنوند الشتر
× نماهنگ لری بالابرزان و حالوگنم خر سیمابینا
× دالکه - داریوش نظری
× مفهوم کله باد از لابلای اشعار شاعران لرستان
× طبیعت و سیاست در شعر میر نوروز
× رضا اسکینی
× موسیقی پاپ لری - امیر رحمان
× بابا طاهر
× رقص دو پا لری کاری از سیفی و دهکردی
× صدا و سیمای لرستان - طنز شوگار
× گویش های لری